Kilka słów o tym, co podaje Ministerestwo Energii na swoich stronach mówiąc o efektywności energetycznej. Jako definicję ministerialną efektywności energetycznej (powołując sie na właściwe ustawy) uznaje się stosunek uzyskanej wielkości efektu użytkowego danego obiektu, urządzenia technicznego lub instalacji, w typowych warunkach ich użytkowania lub eksploatacji, do ilości zużycia energii przez ten obiekt, urządzenie techniczne lub instalację, niezbędnej do uzyskania tego efektu.

Ustawa o efektywności energetycznej

Jako jeden z celów krajowej polityki energetycznej uznaje się poprawę efektywności energetycznej oraz racjonalne wykorzystywanie istniejących zasobów energetycznych, w perspektywie wzrastającego zapotrzebowania na energię. Priorytetowym celem Rządu jest stworzenie ram prawnych oraz systemu wsparcia działań związanych z poprawą efektywności energetycznej. Ustawa o efektywności energetycznej z dnia 15 kwietnia 2011 r. określa cel w zakresie oszczędności energii oraz system monitorowania i gromadzenia niezbędnych danych. Ustawa zapewnia także pełne wdrożenie dyrektyw europejskich w zakresie efektywności energetycznej, w tym zwłaszcza zapisów Dyrektywy 2006/32/WE w sprawie efektywności końcowego wykorzystania energii i usług energetycznych. Przepisy ustawy weszły w życie z dniem 11 sierpnia 2011 r.

Ustawa z dnia 29 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy o efektywności energetycznej przedłuża funkcjonowanie systemu wsparcia inwestycji proefektywnościowych w 2016 roku.

Z dniem 1 października 2016 r. wejdą w życie przepisy nowej ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej implementujące zapisy dyrektywy 2012/27/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie efektywności energetycznej, które zastąpią obecne regulacje w obszarze efektywności energetycznej z 15 kwietnia 2011 r.

Mechanizmy wsparcia – białe certyfikaty

Integralnym elementem ustawy o efektywności energetycznej jest system świadectw efektywności energetycznej tzw. „białych certyfikatów”, jako mechanizm rynkowy prowadzący do uzyskania wymiernych oszczędności energii w trzech obszarach tj.: zwiększenia oszczędności energii przez odbiorców końcowych, zwiększenia oszczędności energii przez urządzenia potrzeb własnych oraz zmniejszenia strat energii elektrycznej, ciepła i gazu ziemnego w przesyle i dystrybucji. Pozyskanie białych certyfikatów jest obowiązkowe dla firm sprzedających energię odbiorcom końcowym, w celu przedłożenia ich Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki do umorzenia. Od 1 stycznia 2013 r. firmy sprzedające energię elektryczną, gaz ziemny i ciepło są zobligowane do pozyskania określonej liczby certyfikatów w zależności od wielkości sprzedawanej energii. Ustawa założyła stworzenie katalogu inwestycji pro-oszczędnościowych, który został ogłoszony w drodze obwieszczenia Ministra Gospodarki z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie szczegółowego wykazu przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej. Przedsiębiorca może uzyskać daną ilość certyfikatów w drodze przetargu ogłaszanego przez Prezesa URE na wybór przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej, za które, po przedłożeniu audytu efektywności enegerycznej, można uzyskać świadectwa efektywności energetycznej (tzw. białych certyfikatów).

W dniu 21 września 2016 r. Prezes URE ogłosił kolejny przetrag na wybór przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej z terminem do przesyłania ofert przetargowych do dnia 21 października 2016 r. Szczegółowe informacje odnośnie przetargów można znaleźć na stronie internetowej Urzędu Regulacji Energetyki w zakładce efektywność energetyczna. http://www.ure.gov.pl/pl/efektywnosc-energetycz 

Termomodernizacja budynków

Potencjał oszczędności energii w sektorze budownictwa oraz duży udział w strukturze końcowego zużycia energii w UE powoduje, że inwestycje w poprawę efektywności energetycznej w tym sektorze cieszą się popularnością. Szeroko realizowany jest program termomodernizacji budynków, który wprowadzono już w 1999 roku na podstawie ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych. Program ten ma na celu zapewnienie technicznego i finansowego wsparcia projektów w zakresie oszczędności energii w budynkach oraz projektów dotyczących zmniejszania strat ciepła w sieciach dystrybucyjnych lub zastępowania tradycyjnych źródeł energii źródłami niekonwencjonalnymi, w tym odnawialnymi. Inwestorzy mogą otrzymać 20% zwrotu kwoty kredytu na realizację projektów. 

Inne programy nakierowane na poprawę zarządzania energią w budynkach użyteczności publicznej oraz inwestycje w energooszczędne domy są prowadzone przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Szczegółowe informacje na temat programów priorytetowych w tym terminów składania wniosków są dostępne na stronie internetowej NFOSiGW: http://www.nfosigw.gov.pl 

Rola sektora publicznego w zakresie efektywności energetycznej

Zgodnie z zapisami ustawy o efektywności energetycznej, właściwi ministrowie oraz wojewodowie realizują krajowy plan działań dotyczący efektywności energetycznej i przekazują ministrowi do spraw energii roczne sprawozdania z realizacji Krajowego Planu Działań otyczącego efektywności energetycznej. 

Minister właściwy do spraw energii jest obowiązany sporządzić i przedstawić Radzie Ministrów, co dwa lata, raport zawierający w szczególności informacje dotyczące realizacji krajowego celu w zakresie oszczędnego gospodarowania energią oraz krajowego planu działań dotyczącego o efektywności energetycznej wraz z oceną i wnioskami z ich realizacji.